Međutim, rezultati jednog od najdužih naučnih praćenja na planeti, koje traje više od pola stoljeća, srušili su taj mit.
Naučnici su pratili živote 1.037 ljudi od njihovog rođenja u jednom novozelandskom gradu pa sve do zrelih godina, tražeći odgovor na pitanje šta zaista određuje hoćemo li ostvariti ono čemu težimo.
Pravi uspjeh u životu počinje u djetinjstvu
Istraživanje je pokazalo da zdravlje, finansijsku stabilnost i kvalitet života ne predviđa inteligencija, već osobina vidljiva još u najranijem djetinjstvu – samokontrola. Riječ je o „Dunedin studiji“, jednom od najpoznatijih projekata na svijetu, koji traje više od 50 godina.
Djeca koja su znala da sačekaju, fokusiraju se na zadatak i kontrolišu svoje impulse, danas su odrasli ljudi sa znatno boljim životnim ishodima. Oni su u prosjeku zdraviji, stabilniji i rjeđe se nalaze u problemima.
Više od 50 godina pod lupom
Studija je započela sredinom sedamdesetih, obuhvativši 1.037 djece rođene u bolnici Queen Mary u gradu Dunedinu. Istraživanje je vodio Phil Silva, a učesnici su redovno dolazili na detaljne procjene. Danas istraživanje ulazi u fazu procjene učesnika u 52. godini života, a do sada je rezultiralo s više od 1.400 naučnih radova. Stopa odziva je nevjerovatnih 94 posto, zbog čega su ovi ljudi opisani kao „hiljadu najistraživanijih na svijetu“.
Zašto nas samokontrola definiše?
Istraživači su analizirali podatke o samokontroli prikupljene između treće i jedanaeste godine – procjene nastavnika, roditelja i testove koji su mjerili strpljenje i upornost. Pokazalo se da su djeca s nižim nivoom samokontrole kasnije češće imala zdravstvene probleme, od visokog krvnog pritiska do bolesti desni.
Istovremeno, rjeđe su posjedovala nekretnine, češće bila zadužena i češće postajala samohrani roditelji. Veza je bila postepena: oni s najlošijim rezultatima imali su najteže životne ishode.
Male odluke stvaraju velike razlike
Uticaj samokontrole na uspjeh u životu djelimično je rezultat niza malih odluka koje se gomilaju godinama. Mladi sa slabijom kontrolom češće počinju pušiti prije nego što shvate posljedice, odustaju od škole kada postane teško ili čine krivična djela. Svaka od tih odluka pojedinačno djeluje sitno, ali tokom dvije decenije oblikuje potpuno drugačiji životni put.
Zaboravljanje obaveza, problemi sa štednjom ili ignorisanje ljekara stvaraju „troškove“ koji se pretvaraju u ozbiljne životne prepreke.
Dobra vijest – može se popraviti
Samokontrola nije zacementirana sudbina. Mnogi učesnici su između djetinjstva i adolescencije napravili značajan napredak, što im je donijelo bolje rezultate nego što su njihovi rani testovi pokazivali.
Programi koji grade disciplinu, upornost i planiranje nisu samo „školske vježbe“ – to je direktna investicija u budućnost. Životni put se mijenja ako naučite da sačekate, završite započeto i razmislite prije nego što donesete odluku.
Na kraju, poruka je jasna: ne pobjeđuju najpametniji, nego oni koji najbolje vladaju sobom.
Saznajte sve o najvažnijim vijestima i događajima, čitajte na Google News.